Cuộc chơi của đồng tiền ổn định

Ảnh bìa

Năm thứ hai liên tiếp, Tây An mở cửa các hầm trú ẩn phòng không được cải tạo thành “trung tâm tránh nóng” cho người dân. Bên trong được trang bị bàn ghế, Wifi, tivi và máy lọc nước đầy tiện nghi. (via)

Cuộc chơi của đồng tiền ổn định

Đồng tiền ổn định (stablecoin) đang là tâm điểm của giới truyền thông gần đây.

Mọi chuyện bắt đầu từ tháng 5 năm nay khi Hồng Kông thông qua Quy định về Stablecoin, dự kiến có hiệu lực vào ngày 1 tháng 8 tới. Quy định này cho phép các doanh nghiệp xin giấy phép để phát hành loại tiền này.

Có thể hình dung rằng khi Hồng Kông sở hữu stablecoin của riêng mình, chúng ta sẽ có thêm những cơ hội và công cụ tài chính mới. Nhưng đa số mọi người vẫn chưa thực sự hiểu stablecoin là gì và nó dùng để làm gì. Tôi sẽ chia sẻ góc nhìn của mình về việc tại sao động thái này của Hồng Kông lại mang ý nghĩa lớn đến thế.

1. Stablecoin là gì?

Stablecoin là một loại tiền mã hóa ra đời để giải quyết nhược điểm lớn nhất của Bitcoin: sự biến động giá khủng khiếp. Bitcoin hôm nay có thể mua được 5 cái bánh mì, nhưng ngày mai chỉ còn 4 cái. Điều này khiến nó không thể trở thành một công cụ giao dịch ổn định.

Vì vậy, người ta tạo ra stablecoin với giá trị được giữ cố định. Ví dụ điển hình là USDT của Tether, phát hành từ năm 2014.

Tether cam kết giá 1 USDT luôn bằng 1 USD. Bạn đưa họ 1 USD, bạn nhận về 1 USDT trên sổ cái blockchain. Khi không cần nữa, bạn bán lại USDT cho họ để lấy về 1 USD. Về lý thuyết, chỉ cần Tether giữ đủ dự trữ USD (phần lớn là trái phiếu chính phủ Mỹ), họ có thể duy trì tỉ lệ 1:1 này. Một khi người dùng tin tưởng nó tương đương USD, họ có thể dùng stablecoin để mua bất cứ thứ gì.

2. Sự thoát ly khỏi kiểm soát

Stablecoin cho phép người ta “lách” qua sự giám sát của chính phủ. Nó vận hành hoàn toàn ngoài hệ thống ngân hàng truyền thống, giao dịch giữa các ví ẩn danh nên cực kỳ khó truy vết.

Nếu chính phủ Mỹ cấm ai đó sử dụng USD, người đó có thể chuyển sang dùng stablecoin để giao dịch ngầm. Chính phủ Mỹ đã nhận ra điều này và đang rục rịch thông qua Đạo luật GENIUS — bộ luật đầu tiên nhằm kiểm soát toàn diện stablecoin.

Đạo luật này yêu cầu các đơn vị phát hành phải nằm trong quyền hạn quản lý của Mỹ, USD thu được phải gửi tại ngân hàng và chính phủ Mỹ có quyền phong tỏa cả những stablecoin do các tổ chức nước ngoài phát hành.

3. Nước đi của Hồng Kông

Quy định mới của Hồng Kông thực sự là một nước cờ hiểm. Nó cho phép phát hành stablecoin dựa trên đồng Đô la Hồng Kông (HKD). Như chúng ta biết, HKD neo tỉ giá cố định với USD (7,8 HKD = 1 USD). Do đó, stablecoin HKD có thể thay thế hoàn toàn cho stablecoin USD, và gián tiếp thay thế cho chính USD.

Điểm mấu chốt là: việc phát hành và sử dụng stablecoin HKD không hề chịu sự kiểm soát của Mỹ. Hồng Kông đã tạo ra một công cụ tài chính có giá trị tương đương USD nhưng nằm ngoài tầm với của Washington. Trong tương lai, nếu các giao dịch quốc tế gặp khó khăn khi thanh toán bằng USD trực tiếp, stablecoin HKD có thể là một lối thoát.

Vậy liệu có stablecoin neo theo Nhân dân tệ (RMB) không? Tôi nghĩ là khó, vì tính chất tự do chuyển đổi của stablecoin đi ngược lại với các cơ chế kiểm soát của đồng RMB.

Tin tức công nghệ

1. Gã khổng lồ thuê xe Hertz đã đưa vào sử dụng các máy quét ô tô bằng AI. Khi trả xe, hệ thống camera sẽ chụp hàng nghìn tấm ảnh độ phân giải cao để so sánh với lúc nhận xe. Nếu phát hiện vết xước nhỏ nhất, máy sẽ báo phạt ngay lập tức, giảm thiểu tranh cãi giữa khách và nhân viên. Số tiền phạt đã tăng gấp 6 lần kể từ khi áp dụng công nghệ này.

2. Một cửa hàng lẩu Haidilao tại Hợp Phì đã cho nhân viên đeo bảng tên có mã QR để khách hàng có thể “tip” trực tiếp. Tuy nhiên, sau khi bị phản ánh là biến tướng của việc đòi tiền tip, cửa hàng đã gỡ bỏ. Thực ra tôi nghĩ đây là ý tưởng hay, chỉ cần đổi tên thành “mã nhân viên” để khách có thể đánh giá hoặc khen thưởng thay vì chỉ để nhận tiền.

3. Một ban nhạc tên là Velvet Sundown bất ngờ lọt top thịnh hành trên Spotify nhưng chẳng ai biết họ là ai. Khi bị nghi ngờ là sản phẩm của AI, một người tự xưng là đại diện đã đăng ảnh các thành viên để minh oan. Oái oăm thay, những bức ảnh đó lại trông “đặc mùi” AI, càng làm dày thêm nghi ngờ. Cuối cùng ban nhạc phải thừa nhận âm nhạc đúng là do AI tạo ra. Một cú tát vào mặt các nghệ sĩ chân chính.

4. Lãnh đạo mảng Android của Google tiết lộ ChromeOS sẽ sớm được sáp nhập vào Android. Mục tiêu là tạo ra một nền tảng thống nhất cho cả điện thoại, máy tính bảng và laptop.

5. Mô hình Grok 4 của tỷ phú Elon Musk bị phát hiện là luôn kiểm tra… lập trường của chính Musk trên X trước khi trả lời các câu hỏi về thời sự. Sau đó, đội ngũ xAI đã phải vội vàng sửa lại prompt hệ thống để yêu cầu mô hình không được tham khảo phát ngôn của ông chủ mình nữa.

Bài viết

1. Nguồn gốc của khung làm việc Django (Tiếng Anh): Nhân kỷ niệm 20 năm, nhà sáng lập Simon Willison kể lại quá trình tạo ra Django — vốn ban đầu chỉ để thay thế PHP 4.

2. Hướng dẫn cài đặt PiKVM trên Raspberry Pi (Tiếng Anh): Cách biến một chiếc Pi thành thiết bị KVM chuyên nghiệp để điều khiển máy tính từ xa ở cấp độ phần cứng.

3. Thực trạng của ngôn ngữ Elm (Tiếng Anh): Dù không có bản cập nhật mới từ năm 2019, cộng đồng Elm vẫn rất sôi động và ngôn ngữ này vẫn sống khỏe nhờ những đặc tính riêng biệt.

4. Hàm if() trong CSS (Tiếng Anh): Trình duyệt Chrome bắt đầu hỗ trợ các câu lệnh điều kiện trực tiếp trong CSS, khiến nó ngày càng giống một ngôn ngữ lập trình thực thụ.

5. Cách thêm lệnh phụ cho Git (Tiếng Trung): Hướng dẫn thủ công để tự tạo thêm các lệnh tùy chỉnh cho Git.

6. Tránh sử dụng lệnh ‘continue’ (Tiếng Anh): Quan điểm cho rằng lệnh continue trong vòng lặp là không cần thiết và làm giảm độ mạch lạc khi đọc mã nguồn.

Công cụ

1. Anytype: Ứng dụng ghi chú mã nguồn mở đa nền tảng, một sự thay thế cho Obsidian với tính năng đồng bộ P2P tích hợp sẵn.

2. Pangolin: Máy chủ proxy ngược có giao diện web giúp truy cập các dịch vụ nội bộ từ internet, thay thế cho Cloudflare Tunnel.

3. Upyo: Thư viện JS cung cấp đầy đủ các tính năng để gửi và nhận email.

4. OpenCut: Phần mềm chỉnh sửa video mã nguồn mở đang đặt mục tiêu thay thế CapCut.

5. Tooboo: Ứng dụng dẫn đường theo quỹ đạo cho iOS, hỗ trợ bản đồ ngoại tuyến và 3D, hoàn toàn miễn phí.

6. TcpViz: Công cụ trực tuyến giúp trực quan hóa các tệp tin pcap để phân tích mạng một cách dễ dàng.

7. WebCurl: Công cụ gỡ lỗi API trên trình duyệt, gọn nhẹ hơn Postman và chỉ gồm một tệp HTML duy nhất.

8. HubProxy: Ứng dụng tự triển khai giúp tăng tốc độ tải từ Docker và GitHub.

9. Config Editor: Trình quản lý các tệp cấu hình đa nền tảng, cho phép chỉnh sửa và khởi động lại dịch vụ tức thì.

Một trình chỉnh sửa tệp cấu hình cho macOS khác là Configs, nó sẽ tự động quét và tìm các tệp cấu hình trên máy.

10. MeetSpot: Ứng dụng bản đồ giúp tìm địa điểm tụ họp lý tưởng nhất dựa trên vị trí xuất phát của tất cả thành viên trong nhóm.

11. Hao Xiang Ji Zhang: Ứng dụng ghi chú chi tiêu mã nguồn mở viết bằng Flutter.

AI

1. EPUB Translator: Thư viện Python giúp dịch song ngữ các cuốn sách điện tử định dạng epub bằng AI.

2. PoPo: Một ứng dụng thú vị cho phép điều khiển các mô hình 3D thực hiện các hành động thông qua ngôn ngữ tự nhiên.

Tài nguyên

1. Kite: Trang tin tức hoàn toàn do AI vận hành từ việc chọn tin, tóm tắt cho đến dịch thuật.

2. Nhập môn hợp ngữ x86-64 (Tiếng Anh): Chuỗi bài viết dành cho người mới bắt đầu học lập trình hợp ngữ từ các khái niệm thanh ghi và bộ nhớ.

3. Giải thích mã trạng thái HTTP (Tiếng Anh): Bộ bài viết chi tiết giải thích ý nghĩa của tất cả 68 mã trạng thái HTTP chính thức.

Hình ảnh

1. Phim được quay bằng iPhone. Bộ phim về thây ma “28 Years Later” mới công chiếu tại Mỹ được quay hoàn toàn bằng iPhone 15 Pro Max. Đạo diễn đã sử dụng tới 20 chiếc iPhone cùng lúc để quay nhiều góc nhìn khác nhau. Điện thoại mang lại sự cơ động vượt trội, dễ dàng gắn vào người diễn viên để tạo ra những cảnh quay độc đáo.

2. Mô hình giải phẫu Lego. Một nghệ sĩ Mỹ đã biến những nhân vật Lego bình thường thành những tác phẩm nghệ thuật với chi tiết giải phẫu bên trong.

Trích đoạn

Số lượng quan trọng hơn chất lượng

Tại Đại học Florida, một giáo sư nhiếp ảnh đã chia sinh viên thành hai nhóm. Nhóm “Số lượng” được chấm điểm dựa trên khối lượng ảnh nộp (100 tấm được điểm A, 90 tấm điểm B…). Nhóm “Chất lượng” chỉ cần nộp một tấm ảnh duy nhất thật hoàn hảo.

Kết quả bất ngờ là những bức ảnh xuất sắc nhất cuối kỳ đều đến từ nhóm “Số lượng”. Bởi vì họ buộc phải chụp nhiều, họ quen với những khiếm khuyết và dần làm chủ kỹ thuật qua từng lần bấm máy thực tế. Ngược lại, nhóm “Chất lượng” mải mê nghiên cứu lý thuyết để tìm ra bố cục hoàn hảo nhưng lại thiếu đi bản năng và cảm giác mà chỉ có việc thực hành không ngừng mới mang lại được. Nhóm “Chất lượng” là những chuyên gia về bản đồ, còn nhóm “Số lượng” là những nhà thám hiểm thực thụ.

Trích dẫn

1. Tôi thực sự không hiểu giá trị của những công cụ như Cursor nằm ở đâu. Nó chỉ là một cái “vỏ” bọc lại các API thôi mà. Theo tôi biết, trên thế giới chỉ có khoảng 4 công ty AI thực thụ, những bên còn lại chỉ là dán nhãn thôi.

— Độc giả trên Hacker News

2. Các tập đoàn công nghệ lớn đang trả lương trên trời cho nhân tài AI. Họ tính toán rằng AI là cơ hội mang lại doanh thu 10 nghìn tỷ USD, trong khi số lượng nhà nghiên cứu hàng đầu chỉ vài trăm người. Vậy thì trả 5 hay 20 triệu USD mỗi năm cũng chẳng có gì khác biệt nhiều.

— Cuộc chiến giành giật nhân tài AI

3. AI chính là một hệ điều hành kiểu mới. CPU của hệ thống này là mô hình ngôn ngữ lớn, bộ nhớ RAM chính là cửa sổ ngữ cảnh (context window). Cửa sổ càng lớn thì nhiệm vụ thực hiện được càng phức tạp.

— Andrej Karpathy, nhà khoa học AI lừng danh

4. Thế giới có hai kiểu người: một kiểu dùng máy tính để làm việc, và kiểu còn lại khi thấy máy tính là quên luôn công việc để lo mày mò, tinh chỉnh mọi thứ cho đến khi vừa ý mới thôi.

— Đánh giá về laptop Framework 13